
ساختار حکومت جهانی حضرت مهدی
کبری حاجیزاده جواران
کمیته علمی همایش بین المللی دکترین مهدویت , 21 خرداد 1387 ساعت 16:30
چکیده
هدف اصلي نهضت و آموزه جهانی مهدوی، معرفي الگويی آرمانی برای نجات بشر، برپایی عدالت و حاکمیت مستضعفان است. عقیده به حکومت جهانی صاحب الامر(عج) تنها مختص مسلمانان نیست، بلکه تمام ادیان آسمانی در طول تاریخ، به آن عقیده دارند.
در فرجام تاریخ بشر، دین اسلام به پیروزی خواهد رسید و حکومت آرمانی مهدی موعود، مظهر رحمت فراگیر الهی است. همه کارگزاران حکومتی ایشان، جوانان شجاعی هستند که باورهای دینی مستحکمی دارند. اینان رکن اساسی انقلاب حضرت مهدی(عج) را تشکیل ميدهند و جهان را زیر نظر مستقیم حضرت ولی عصر(عج) اداره ميکنند. زنان نیز در این نهضت بزرگ، جایگاه شکوهمندی خواهند داشت.
در اين نوشتار برآنيم تا با بیان مجموعهاي از آیات و روایات، ویژگیهايي از ساختار حکومت جهانی حضرت مهدی(عج) را تبيين كنيم.
از آیات قرآن برمیآید که خداوند به «صالحین» که از مهدییاوران هستند، چند بشـــارت داده است: جانشینی خداوند و حکومت در زمین، نشر آیین حق در گستره جهان و از میان رفتن اسباب ترس و وحشت و ناامنی.
این آیات و روایات به روشنی بیانگر حاکمیت الله و احکام قرآن، پيروزي دین اسلام و نابودی حکومتهای مادیگراست. در دولت کریمه مصلح جهانی، بحرانهای جهانی خاتمه مییابد و کاخهای گمراهی ویران میشود.
مهدی موعود، در آغاز حکومت، به خانه کعبه تکیه میزند، و فریاد «انا بقیةالله» سر ميدهد. مردم به سوی او ميآیند و سلام ميکنند. آنگاه دست خود را روی سر مردم ميگذارد و بدان وسیله عقلهای آنان، جمع و اخلاقشان کامل میشود. در این زمان، همه علوم نزد ایشان جمع است. به همین دليل، عدالت گستره جهانی پیدا میکند.
اين نوشتار به شکلگیری حکومت جهانی حضرت مهدی(عج) نيز میپردازد که پایان خوش جهان را تصویر میکند. امنیت روانی، اجتماعی، سیاسی و اقتصادی از جمله ارمغانهای آن یار سفر کرده برای انسانهاست.
در عصر طلایی ولایت مهدوی، هر نفر قدرت چهل مرد شجاع را ميیابد. فرهنگ عشق و عدالت و صداقت، جامعه را ميآراید. چشمههای حکمت و دانش بر زبانها جاری ميشود. فرزندان با مار و عقرب بازی ميکنند، بدون اینکه کمترین آسیبی ببینند. انسانها نيز دیگر نميتوانند با سلطه و جنگ و خونریزی، دامان عدالت را آلوده سازند.
محورهای عدالت در عصر ظهور عبارتند از: عدالت در تقسیم بیتالمال، عدالت در انتخاب افراد شایسته و عدالت در اجرای قانون. حضرت، مدیران صالح، عادل و کارآمد را به کار ميگمارده تا در تقسیم بیتالمال خطایی صورت نگیرد.
همچنين حکمرانان ستمپیشه را به کیفر ميرساند. همین امر سبب ميشود که هیچکس جسارت گناهکردن حتی در پنهان را نداشته باشد.
مقدمه
اولین و مهمترین وظیفه هر شیعة منتظر، معرفت و شناخت نسبت به وجود مقدس امام زمان خویش است.
من مات ولم یعرف امام زمانه مات میته جاهلیه؛
کسی که بمیرد و امام زمان خويش را نشناسد، به مرگ جاهلیت مرده است.
به طور کلي این پژوهش ميکوشد به پرسشهای زیر پاسخ گويد:
1. از نگاه قرآن و عترت، حکومت جهانی حضرت مهدی(عج) چه ویژگیهایی دارد؟
2. وجوه برتری دولت حضرت مهدی(عج) بر دیگر دولتها چیست؟
3. عقیده به حکومت جهانی حضرت مهدی(عج) از چه زمانی آغاز شد؟
4. آیا عقیده به حکومت جهانی فقط به مسلمانان اختصاص دارد؟
5. فرجام جهان چه خواهد شد؟
الف) باورمندي به حکومت جهانی حضرت مهدی(عج)
باورمندي به حکومت جهانی حضرت مهدی(عج) از همان صدر اسلام امری مسلّم بود و مردم در انتظار ظهورش روزشماری میکردند؛ چون آنان تأسیس دولت حق را حتمی میدانستند. این انتظار در ایام هرج و مرج و بحرانها و حوادث ناگوار تاریخ، شدت مییافت. آنها منتظر شخصی بودند که برای اقامه حق، ترویج خداپرستی، اصلاح جهان و دادخواهی قیام کند.
عقیده به ظهور منجی جهانی تنها به مسلمانان اختصاص ندارد، بلکه در طول تاریخ، تمام ادیان و مذاهب آسمانی عقیده دارند که در عصر تاریک و بحرانی جهان، نجاتدهنده بزرگ جهانی طلوع میکند و به ياري نیروی فوقالعاده غیبی، بر آشفتگي جهان چيره میشود و خداپرستی را جايگزين بیدینی و مادیگری و حکومتهای جهانی کاذب و ناقص میسازد. این نوید خوش در بسیاری از کتابهای مقدس آسمانی دیده میشود.
1. مهدیشناسی
هر مسلمانی باید موالیان خود را آن گونه که واقعیت و حقیقت است، بشناسد تا خدای ناکرده در برخورد با ایرادگيريها و شبهههاي مخالفان و معاندان به پرتگاه شرک یا غلو سقوط نکند. این شناخت تنها با تأمل در آیات قرآن مجید و بررسي مبانی عقیدتی امر ولایت به دست ميآيد. مراد از معرفت، هدایت در دین است.
اولین مرحله معرفت، شناخت ذات پاک حضرت احدیت و ترسیم راه و رسم توحید و یکتاپرستی در تمام شئون ذات و صفات و افعال و شرط پذیرش عبادت است. مرجله بعد، شناخت مقام رسالت و امامان معصوم(ع) و اعتقاد به وجوب اطاعت از ایشان است که تنها راه نجات از گمراهی و رسیدن به کمالات و فضايل انسانی و معنوی هستند.
حضرت صادق(ع) به زراره میفرماید: ای زراره! خداوند میخواهد شیعیان را به غیبت حجت امتحان کند. پس آن وقت اهل باطل درباره آن حضرت شک میکنند. زراره پرسيد: اگر زمان غیبت را درک کردم، چه کاری انجام دهم؟ فرمود: وقتی آن زمان را درک کردی، بر خواندن این دعا مداومت کن:
اللهم عَرِّفنی نَفسَکَ فَاِنَّکَ اِن لَم تُعَرِّفنی نَفسَکَ لَم اَعرِف رسُولَکَ اَللهُمَّ عَرَّفنی رَسُولَک فَاِنّکَ اِن لَم تُعَرِّفنی رسولک لَم اَعرِف حُجَّتَکَ اَللهُمَّ عَرِفَّنی حُجَتَکَ فَانّکَ اِن لَم تُعَرِفنی حُجَّتَکَ ضَلَلتُ عَن دِینی؛
بار پروردگارا، بر من منت بنه و خویشتن را به من بشناسان؛ چه اگر این لطف تو شامل حالم نشود، پیغمبرت را نخواهم شناخت. بارالها، پیغمبر راستینت را به من بشناسان؛ چه اگر او را به من نشناسانی، حجت و خلیفه و جانشین او را از کجا بشناسم. بار خدایا حجت زمان و ولی دورانت را به من بشناسان؛ چه اگر او را به من نشناسانی، از دین حق و صراط مستقیم به بیراهه ميافتم.
2. واژهشناسي مهدی
چون «مهدی» شناخته شدهترین لقب امام عصر(عج) است، در این فراز، قدری به ريشه این واژه مهم میپردازیم. واژه «مهدی»، لفظی عربی است که معنا و مفهومی گویا دارد.
واژهنویسان اهلسنّت ذیل کلمه «مهدی» چنین آوردهاند: «مهدی»، به معنای هدایت شده، کسی است که خداوند او را به حق دعوت کرده است. «مهدی» گاه در نام اشخاص به کار رفته، تا آنجا که به طور غالب، اسم علم شده است. نبی مکرم اسلام(ص) به همین نام «مهدی» بشارت داده است که در آخرالزمان خواهد آمد.
به او مهدی گفته میشود: زیرا او به کار نهاني و به امری که مردم از آن گم گشتهاند، هدایت میکند.
از حضرت باقر(ع) چنين نقل شده است: مهدی؛ یعنی هدایتشده و راه نموده شده؛ چون خداوند راه و چیزهای پنهانی را به آن حضرت مینماید. به این جهت، او را مهدی نامیدند که آن حضرت امور نهاني را میداند.
3. معرفی اجمالی حضرت مهدی(عج)
نام مبارک حضرت مهدی(عج) همنام جد بزرگوارشان رسولالله، محمّد است که بسیاری از مورخان بر این عقیدهاند خود پیامبر گرامی اسلام ايشان را به این نام ناميده است.
ديگر القاب مشهور دوازدهمین ولیّ بزرگ الهی عبارتند از: مهدی، قائم، حجت، خلف، صالح، اباصالح، ولیعصر، بقیةالله و صاحبالامر.
نام مادر حضرت مهدی(عج) را نرجس، ملیکه، ملیکا، سوسن، حکیمه، خمس، مریم، ریحانه، سبیکه و صیقل گفتهاند. او از طرف پدر، دختر یوشعا فرزند امپراتور روم شرقی و از طرف مادر، نوۀ شمعون از یاران مخصوص حضرت عیسی بن مریم(ع) و وصی اوست. حضرت مهدی(عج) در سحرگاه جمعه 15 شعبانالمعظم سال 255 هجری قمری به دنیا آمد. عمر شریف آن بزرگوار حدود 1172 سال است.
محمّدبن عثمان سمری از نايبان خاص حضرت حجت میگوید:
چون حضرت مهدی(عج) متولّد شد، نوری از بالای سر او تابید و سر به آسمان کشید. سپس آن جناب به سجده افتاد و سربلند كرد و آیات 18 و 19 سوره آلعمران را خواند.
آغاز امامت و خلافت و روز تجدید عهد و پیمان با آن میثاق الهی، یومالله نهم ربیعالاول است که در 5 سالگی و از هنگام شهادت امام حسن عسکری(ع) شروع شده است.
غیبت صغرای امام نيز از لحظه شهادت پدر بزرگوارشان، شروع شد و تا 74 سالگی امام؛ یعنی 69 سال ادامه یافت. در این دوران، مردم از طریق نايبان و سفیران خاص با امام در ارتباط بودند. بعد از دوره پايان غیبت صغری، دوران غیبت کبری امام عصر(عج) شروع شد كه تا امروز نیز ادامه یافته است.
4. وقت ظهور
«وَإِنَّهُ لَعِلْمٌ لِّلسَّاعَةِ فَلاَ تَمْتَرُنَّ بِهَا وَاتَّبِعُونِ هَذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِيمٌ»؛
و او سبب آگاهی بر روز قیامت است (نزول عیسی گواه نزدیکی رستاخیز است). هرگز در آن تردید نکنید و از من پیروی کنید که این راه مستقیم است.
مقاتل بن سلیمان و مفسران پیرو او گفتهاند: این آیه در شأن مهدی آل محمد(عج) نازل شده است. بر اساس روایتی، چهل سال و در روایت دیگر، بیست سال و نیز در روایتی، چهارده سال (حکومت جهانی خواهد داشت) و به جز آن هم روایت شده است.
در تفسیر آمده است که پس از ظهور حضرت بقیةالله(عج)، حضرت عیسی از آسمان نزول میکند و با امام زمان(عج) نماز میگزارد و نخست وزیر حضرتش میشود و سفیانی را در صخره بیتالمقدس ميكشد. به طور كلي، چهار تن از انبیا در رکاب حضرتش حاضر میشوند که عبارتند از: ادریس، عیسی، خضر و الیاس. اينان اكنون زندهاند و آن زمان ظاهر میشوند. پس معنای«علم الساعه»، علامت قیامت است که یکی از شرایط ساعت، ظهور حضرت بقیةالله(عج) است.
روایت کردهاند که از پیامبر اكرم(ص) پرسیدند قائم که از نسل شماست، کی ظهور خواهد کرد؟ فرمود: آمدن وی همچون آمدن روز رستاخیز (حتمی) است. خداوند در قرآن میفرماید:
کسی جز خدا وقت آن را معلوم نمیکند.
این مطلب در آسمانها و زمین گران آمده، قیامت ناگهان به سوی شما خواهد آمد. امام رضا(ع) در این مورد فرمود:مثل او، مثل قیامت است که ناگهانی از راه میرسد.
5. اصلاح نفس، خاستگاه ظهور
نبی مکرم اسلام فرمود:الا اخبرکم بدائکم ودوائکم؟ دائکم الذنوب ودوائکم الاستغفار؛
آیا شما را به دردها و درمانهایتان خبر دهم؟ دردهایتان از گناهان است و درمانتان استغفار است.
پيامبر اسلام، مبارزه با نفس را جهاد اکبر و جهادی بالاتر از همه جهادها خوانده است. البته این میسر نیست جز با اطاعت کامل انسان از اوامر اولیالامر تا به گمراهی نیفتد. از آنجا که اصلاح نفس، خاستگاه ظهور موعود است، باید تلاش کنیم در کوره راه زندگی از مسیر هدایت مصلح جهانی منحرف نشويم و در فراز و نشیب زندگی سقوط نکنیم.
به همين دليل، در عصر غیبت، در امور دینی و مذهبی و عرصههای سیاسی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و...، اطاعت از فقهای دینشناسی که مخالف هوای نفس؛ مطیع و پیرو اهل بیت(ع)، پایدار و استوار در مقابل سلاطین مستکبر و دارای تدبیر، سیاست و بصیرت هستند، بر مسلمانان واجب شده است؛ زیرا مهدی موعود در این مورد فرمود: وَ اَمَّا الحوادث الواقعه فارجعو فیها الی رواه حدیثتا فَلنَّهُم حُجَتی علیکَم وَاَنَا حُجَّهُ اللهِ علیهمِ؛
و امّا در رویدادهای پیش آمده (برای دانستن نظر ما) به راویان حدیث ما مراجعه کنید! همانا ایشان حجت من بر شما و من حجت خدا بر ایشانم.
بیگمان، راز مهجوری و دوری ما از امام زمان(عج)، حجابها و پردههایی است که با کردار ناشایست خویش، بین خود و خدا کشیدهایم. تنها با اقتدای کامل در رفتار و گفتار به امام معصوم(ع) میتوان تمام پرده را برانداخت و دیدگان خود را به وجود مقدسش نورانی گرداند. پیروی از ائمه معصومین، پیروی از خزانهداران علم و حکمت الهی و متخصصانی است که خطا و اشتباه در حریم علم و عملشان راه ندارد.
از مهمترین آثار پیروی از امامان معصوم(ع) این است که شخص پیرو تحت ولایت و تدبیر معصومین(ع) قرار ميگيرد، و از هر گونه لغزش و گناه در امان میماند. وي به تدریج ميتواند با پیمودن درجات ولایت، به افتخار همراهی با اهلبیت(ع) دست يابد، چنان که حضرت علی(ع) خطاب به کمیل بن زیاد میفرماید:لاتَأخذ اِلاّ عَنّا،تَکُن مِنّا؛
سرمشق زندگی خویش را از غیر ما مگیر تا از ما باشی.
6. شکوه مقام امامت
«فَكَأَين مِّن قَرْيةٍ أَهْلَكْنَاهَا وَهِي ظَالِمَةٌ فَهِي خَاوِيةٌ عَلَى عُرُوشِهَا وَبِئْرٍ مُّعَطَّلَةٍ وَقَصْرٍ مَّشِيدٍ»؛
و چه بسيار شهرها را ـ كه ستمكار بودند ـ هلاكشان كرديم و [اينك] آن [شهرها] سقفهايش فرو ريخته است، و [چه بسيار] چاههاى متروك و كوشكهاى افراشته را.
امام صادق(ع) در تأویل این آیه فرمود:«بئر معطله»، امام پنهان است که غریب باقی مانده است و پس از ظهور آن واسطه فیض الهی، شکوه و عظمت مقام امامت با وجود حضرتش آشکار خواهد شد.
در تفسیر قمی، در معنای این آیه، چنین آمده است:
این آیه، مثلی برای آل محمد(ص) است. بِئرِ مُعَطَّلَه، چاهی است که از آن آب برداشته نمیشود و او، غايبی است که از علمش بهره برده نمیشود. «قَصرٍ مَشِیدٍ» نيز بنای بلند و برافراشتهاي است که مَثَلی برای امیرمؤمنان و فرزندان اوست... .
7. مظهر رحمت فراگیر الهی
مهدی(عج)، مظهر رحمت و محبت الهی است؛ رحمت بیپایانی که همه چیز را در هستی در برگرفته است. مهدی موعود ظهور میکند تا جهان را از مهربانی و مهرورزی سرشار گرداند و محبت و رحمت بیپايان الهی را به نهایت درجۀ ظهور رساند.
او پس از ظهور فرخندهاش، دست ولایت و رحمت خویش را بر سر مردمان میکشد و عقل و ایمان و اخلاق ایشان را به اندازه ظرفیتشان تکامل میبخشد. مهدی موعود نسبت به ما در نهایت درجه مهربانی، عطوفت و فروتنی است.
محبت و مهربانی او نسبت به ما پدرانه است. محبت او، خالصترین، شیرینترین و در نهایت صداقت و اخلاص و به دور از هر شايبهاي است. مهدی موعود، در حکومت جهانی خود، همچون مربی و پدری مهربان، استعدادهای درونی انسانها را به نهایت درجه شکوفایی و عقل و ایمان و اخلاق را به نهایت درجه بالندگی میرساند.
آن امام رحمت و مهربانی پس از ظهورشان خطاب به مردم جهان میفرماید:اِنَّ رَحمَهَ رَبَکُم وَسِعَت کُلَّ شَیءٍ واَنَا تِلکَ الرَّحمَهُ؛
همانا رحمت پروردگارتان همه چیز را در برگرفته است و من مظهر همان رحمتم.
8. مهدی(عج) گلواژه هدایت
امام زمان(عج)، مربی تمام هستی و عهدهدار مقام هدایت و تربیت نفوس مستعد در عالم وجود است. هر هدایت و تربیت حقیقی که در عالم صورت میبندد، از معدن نور ولایت مهدوی سرچشمه میگیرد. سلسلهجنبان زنجیرۀ هدایت، تعلیم، تزکیه و تربیت در زمان ما، مهدی موعود است.
آن هنگام که سالک، خالصانه در مسیر طهارت و نورانیت پای گذارد و در پیروی از فرمانهاي ولایت و امامت استقامت ورزد، به تدریج، با یافتن ظرفیت و لیاقتی ویژه، مشمول عنایات خاص امام زمان(عج) میشود تا در سایهسار نور ولایت او رهپوی صراط هدایت گردد و به قرب حق و سعادت هر دو جهان دست یابد.
او یاوران حقیقی خویش را با نور الهی ولایت پرورش میدهد تا هم زمینهسازان ظهور مقدسش باشند و هم بازوانی توانمند به هنگام ظهورش.
در فرازی از زیارت امام زمان در روز جمعه چنين میخوانیم:السلام عَلَیکَ یا نورالله الذی یَهتَدی بِهِ المُهتدوُنَ؛
سلام بر تو ای نور خدا که هدایتیافتگان با آن نور هدایت یابند.
9. جوانان، رکن اصلی انقلاب جهانی حضرت مهدی(عج)
جوانان، بدنه و رکن اصلی قیام امام زمان(عج) هستند که ميتوانند در عصر حاضر با مهدیباوری خود، از منتظران واقعی آن حضرت باشند و در عصر ظهور، با مهدییاوری خود جزو یاران دلیر و شجاعش شوند. یاران مهدی موعود از نژادهای مختلف و از سراسر جهان هستند.
حضرت در سن جوانی ظاهر میشود و چون جوان و پرتحرک است، همه برنامههایش را سریع پیش میبرد. یاران مخصوص امام زمان(عج) به شماره اصحاب بدر و شماره یاران طالوت؛ یعنی 313 نفر است که همگی جوان و شجاع و پرتحرک و پرنشاطند و دلهای آنها سرشار از ایمان است و نسبت به یکدیگر مهربان و همدل هستند.
در طول تاریخ نیز همیشه جوانان برای از بین بردن استبداد و استکبار زورگویان، پیشقراول نهضتهای عدالتخواهانه بودند. انقلاب اسلامی ایران که مقدمه استقرار حکومت جهانی حضرت مهدی(عج) به شمار ميرود، یکی از این نمونههاست که به رهبری و با هدایتگری امام خمینی، پرچمدار اسلام ناب و یاری جوانان این خطه اسلامی تحقق پیدا کرد.
پس جوانان باید با حفظ ایمان و اتحاد و همبستگی و حضور در عرصههای مختلف اعتقادی، سیاسی اجتماعی و زمینه ظهور مهدي موعود را فراهم کنند. ما وظیفه داریم با تقویت آموزهها و باورهای دینی در جوانان و دفع آفتهای اجتماعی، براي ترویج فرهنگ مهدویت بکوشیم.
10. اتحاد و انسجام در سایهسار ولایت حضرت مهدی(عج)
هیچ خردمندی در ضرورت وحدت و انسجام ملت برای قوام و دوام حکومت تردید ندارد؛ چنانکه شوکت ملّت نیز در پرتو همبستگی يکايک اعضاي آن است.
در اين ميان، حضرت مهدی(عج)، کانون وحدت، انسجام و اتحاد اسلامی است. به يقين، اگر همه مسلمانان جهان دور هم جمع شوند، اما نقطۀ کانونی وحدتبخش؛ يعني مهدی موعود در میان نباشد، وحدت و انسجام پديد آمده، اساسی نخواهد داشت.
خداوند در قرآن کریم فرموده است:«وَاعْتَصِمُواْ بِحَبْلِ اللّهِ جَمِيعًا وَلاَ تَفَرَّقُواْ وَاذْكُرُواْ نِعْمَةَ اللّهِ عَلَيكُمْ إِذْ كُنتُمْ أَعْدَاء فَأَلَّفَ بَينَ قُلُوبِكُمْ فَأَصْبَحْتُم بِنِعْمَتِهِ إِخْوَانًا وَكُنتُمْ عَلَىَ شَفَا حُفْرَةٍ مِّنَ النَّارِ فَأَنقَذَكُم مِّنْهَا كَذَلِكَ يبَينُ اللّهُ لَكُمْ آياتِهِ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ»؛
و همگى به ريسمان خدا چنگ زنيد و پراكنده نشويد و نعمت خدا را بر خود ياد كنيد: آنگاه كه دشمنان [يكديگر] بوديد. پس ميان دلهاى شما الفت انداخت، تا به لطف او برادران هم شديد و بر كنار پرتگاه آتش بوديد كه شما را از آن رهانيد. اين گونه، خداوند نشانههاى خود را براى شما روشن مىكند. باشد كه راه يابيد.
در عصر حاضر که تحت ولایت حضرت ولی عصر(عج) هستیم، بايد به نقش کانوني معرفت به امام زمان(عج) در تفکر اسلامی اعم از شیعی و سني توجه کنیم تا به ژرفاي نقش وحدتبخش آن حضرت دست يابيم. حدیث «من مات و لم یعرف امام زمانه مات میتة جاهلیة» که از شیعه و سنی به تواتر نقل شده، گویای همین مطلب است.
پس اگر پیامبر اسلام، در صدر اسلام نقطه کانونی وحدت مسلمانان بود، جانشین ایشان هم چنین نقشی را بر عهده دارد. اکنون غيبت ظاهری آن حضرت در بین مسلمانان اين پرسش را به ذهن ميآورد که امروزه نقطه وحدت چه کسی است؟
شرایط کنونی جهان که در پي جهانی شدن رخ نموده، چنان است که انسانها منتظر ظهور پدیدهاي جدی هستند. جهانیشدن با توجه به گسترش سلطه سرمایهداری امریکا، به جای صلح جهانی، ناامنیهای بینالمللی را دامن زده است. در اين ميان، با برجسته کردن دعوت به «قُلْ يا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْاْ إِلَى كَلَمَةٍ سَوَاء بَينَنَا وَبَينَكُمْ»، میتوانیم اتحاد ادیان را تسهيل کنیم.
ب) حکومت آرمانی در قرآن و حديث
1. ساختار حکومت جهانی حضرت مهدی(عج) در قرآن
حکومت جهانی حضرت مهدي(عج) تنها راه نجات محرومان است. امام باقر(ع) فرمود:
هنگامی که قائم ما ظهور کرد، خداوند متعال دستش را بر سر بندگان مینهد و بدین وسیله شعور آنها را جمع و عقلشان را کامل میگرداند.
يکم. حکومت صالحان
«وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنكُمْ وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَيَسْتَخْلِفَنَّهُم فِي الأَرْضِ كَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ وَلَيُمَكِّنَنَّ لَهُمْ دِينَهُمُ الَّذِيِ ارْتَضَى لَهُمْ وَلَيبَدِّلَنَّهُم مِّن بَعْدِ خَوْفِهِمْ أَمْنًا يَعْبُدُونَنِي لا يشْرِكُونَ بِي شَيئًا وَمَن كَفَرَ بَعْدَ ذَلِكَ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الْفَاسِقُونَ»؛
خدا به كسانى از شما كه ايمان آورده و كارهاى شايسته كردهاند، وعده داده است كه حتماً آنان را در اين سرزمين، جانشين [خود] قرار دهد؛ همانگونه كه كسانى را كه پيش از آنان بودند، جانشين [خود] قرار داد و آن دينى را كه برايشان پسنديده است، به سودشان مستقر كند و بيمشان را به ايمنى مبدل گرداند، [تا] مرا عبادت كنند و چيزى را با من شريك نگردانند و هر كس پس از آن به كفر گرايد؛ نافرمانند.
در احادیث آمده است که اين آیه به حضرت مهدی(عج) و اصحاب ايشان اشاره دارد که حکومت جهانی اسلام را در تمام دنیا گسترش میدهند. با رهبریهای حضرت مهدی(عج)، همه مردم از خواب غفلت بیدار ميشوند و زیر پرچم نیرومند توحید گرد هم میآیند. آنان با تکیه بر نیروی ایمان و انسجام اسلامی، در صف واحد، در برابر مستکبران قیام میکنند.
در چنین عصر درخشانی، کفر و شرک و ستم از زمین ریشهکن و عدل و توحید در جهان فراگیر میشود اختلاف و تفرقه نيز از بین ميرود و همه جهانیان در صلح، صفا، آسایش و آرامش زندگی میکنند.
دوم. وارثان زمین
«وَنُرِيدُ أَن نَّمُنَّ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الأرْضِ وَنَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَنَجْعَلَهُمُ الْوَارِثِينَ»؛
و خواستيم بر كسانى كه در آن سرزمين فرودست شده بودند، منّت نهيم و آنان را پيشوايان [مردم] گردانيم و ايشان را وارث [زمين] كنيم.
امیر مؤمنان علي(ع) ذیل این آیه فرمود:ایشان، آل محمد(ص) هستند. خداوند، مهدی آل محمد(ص) را بر میانگیزاند تا به دست او مؤمنان را عزیز و دشمنان را زبون گرداند.
در ینابیعالموده آمده است که آن عزیز هنگام تولّد اين آیه را تلاوت کرد.
سوم. رهایی مستضعفین
«وَنُمَكِّنَ لَهُمْ فِي الأرْضِ وَنُرِي فِرْعَوْنَ وَهَامَانَ وَجُنُودَهُمَا مِنْهُم مَّا كَانُوا يحْذَرُونَ»؛
و در زمين قدرتشان دهيم و [از طرفى] به فرعون و هامان و لشكريانشان آنچه را از جانب آنان بيمناك بودند، بنمايانيم.
امام سجاد(ع) فرمود:قسم به آن خدايی که محمد(ص) را به حق، بشارت و انذاردهنده مبعوث کرد، به درستی که نیکوکاران از ما اهلبیت و شیعیانشان به منزله موسی و پیروانش خواهند بود و همچنین دشمنان ما و پیروانشان به منزله فرعون و پیروانش هستند.
از امام باقر(ع) نقل شده است:مراد، فرعون و هامان و ستمکاری است که خداوند هنگام ظهور قائم آل محمد(عج)، آنها را به دنیا باز میگرداند تا کیفر و انتقام ظلمی را که به اهلبیت پیامبر کردهاند، از ایشان بکشد.
چهارم. هنگامه برچیدن بساط فقر و ستم
«كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِي كُلِّ سُنبُلَةٍ مِّئَةُ حَبَّةٍ»؛
همانند بذری هستند که هفت خوشه برویاند و در هر خوشه، یکصد دانه باشد.
حضرت امیرالمؤمنین علی(ع) در کلام مشروحی در وصف حضرت مهدی(عج) فرمود:مهدی (برای فرماندهان ولایت) و به نمایندگان خود پیغام میفرستد که عدالت را (صد درصد) بین مردم پیاده کنید. شر و گرفتاریها از بین میرود و برکت و خیر جایگزین آن خواهد شد. دستآورد کاشتن یک مد 700 مد خواهد بود.
به طور کلي، ساماندهی اقتصادی، اشتغالزایی، فقرزدایی و مبارزه با مفاسد اجتماعی، سرلوحه حکومت جهانی آن بزرگوار است.
پنجم. رفیقان طریق
«الَّذِينَ أَنْعَمَ اللّهُ عَلَيهِم مِّنَ النَّبِيينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاء وَالصَّالِحِينَ وَحَسُنَ أُولَئِكَ رَفِيقًا»؛
خدا نعمت خود را بر آنها تمام کرد و آنان را همنشین پیامبران و صدیقان و شهدا و صالحان ساخت. چه خوب رفیقانی هستند.
پیامبر اسلام درباره «وَحَسُنَ أُولَئِكَ رَفِيقًا »در این آیه فرمود که منظور، قائم آل محمد(عج) است.
ششم. یاران واقعی
«قُلْ يوْمَ الْفَتْحِ لاَ ينفَعُ الَّذِينَ كَفَرُوا إِيمَانُهُمْ وَلاَ هُمْ ينظَرُونَ»؛
در حقيقت، پروردگار تو، روز قيامت در آنچه با يكديگر دربارة آن اختلاف مىکردند، ميانشان داورى خواهد كرد.
ابن دراج میگوید:از امام صادق(ع) دربارۀ این آیه شریفه (روز فتح و پیروزی) شنیدم که حضرت فرمود: روز فتح، روزی است که در دنیا بر قائم(عج) گشوده میشود و ایمان کسي که تا قبل از ظهور آن حضرت مؤمن نبودهاند، دیگر سودی ندارد، ولی آن کس که پیش از فتح (و قیام قائم(عج)) مؤمن باشد و به امامت او اقرار داشته و ظهور او را انتظار کشیده است، (این ایمان) برای او سودبخش است. خداوند متعال قدر و منزلت او را بزرگ میکند و این پاداش دوستان اهلبیت(ع) است.
هفتم. شادی مؤمنان
«فِي بِضْعِ سِنِينَ لِلَّهِ الأمْرُ مِن قَبْلُ وَمِن بَعْدُ وَيوْمَئِذٍ يفْرَحُ الْمُؤْمِنُونَ* بِنَصْرِ اللَّهِ ينصُرُ مَن يشَاء وَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ»؛
[فرجامِ] كار در گذشته و آينده از آنِ خداست و در آن روز است كه مؤمنان از يارى خدا شاد مىشوند. هر كه را بخواهد، يارى مىكند و اوست شكستناپذير مهربان.
ابنبصیر از امام صادق(ع) روایت کرده است که حضرت(ع) درباره این آیه شریفه فرمود:
مؤمنان هنگام ظهور حضرت قائم به یاری خداوند متعال، شاد میشوند.
هشتم. محققشدن وعده الهی
«وَعْدَ اللَّهِ لاَ يخْلِفُ اللَّهُ وَعْدَهُ وَلَكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لاَ يعْلَمُونَ»؛
وعدة خداست. خدا وعدهاش را خلاف نمىكند، ولى بيشتر مردم نمىدانند.
پیامبر اکرم(ص) به حذیفه بن نعمان فرمود:
ای حذیفه، اگر در دنیا تنها یک روز باقی ماند، خداوند آن روز را طولانی ميکند، تا مردی از اهلبیت من حکومت کند و اسلام را حاکم گرداند. به درستی که خداوند خلاف وعده نمیکند و خدای سبحان بر وعده خود تواناست.
«وَأَسْبَغَ عَلَيكُمْ نِعَمَهُ ظَاهِرَةً وَبَاطِنَةً»؛
و نعمتهای خود را چه نعمتهای ظاهر و چه نعمتهای باطن برشما گسترده و افزون ساخته است.
حضرت موسیبن جعفر(ع) فرمود:نعمت ظاهری، امام ظاهر است و نعمت باطنی، امام غایب است که از دیدگان مردم پنهان میشود و گنجهای زمین برای او آشکار است، و هر چیز دوری برایش، نزدیک.
نهم. قوه و رکن محکم
«قَالَ لَوْ أَنَّ لِي بِكُمْ قُوَّةً أَوْ آوِي إِلَى رُكْنٍ شَدِيدٍ»؛
[لوط] گفت: «كاش براى مقابله با شما قدرتى داشتم يا به تكيهگاهى استوار پناه مىجستم.»
صالح بن سعید میگوید که امام صادق(ع) دربارۀ تفسیر این آیه فرمود:
«قوه»، حضرت قائم است و «رکن محکم»، سیصد و سیزده نفر اصحابش هستند.
دهم. بقيةاللّه، ذخيره الهی
«بَقِيَّةُ اللّهِ خَيْرٌ لَّكُمْ إِن كُنتُم مُّؤْمِنِينَ»؛
اگر مؤمن باشيد، باقيماندة [حلال] خدا براى شما بهتر است.
در روایات گوناگون «بقیةالله» به حضرت مهدی تفسیر شده است. این آيه مربوط به زمانی است که ولی عصر(عج) به خانه کعبه تکیه کرده است. امام باقر(ع) میفرماید:
این آیه اولین آیهای است که قائم(عج) آن را تلاوت میکند. سپس میفرماید: من بقیةالله و حجت خدا و نماینده او در زمین بر شمايم و مردم به سوی او میآیند و سلام میکنند: «السلام علیک یا بقیةالله فی ارضه؛ درود بر تو ای باقیماندۀ خدا در زمین خدا.»
يازدهم. نابودی دولت باطل
«وَقُلْ جَاء الْحَقُّ وَزَهَقَ الْبَاطِلُ إِنَّ الْبَاطِلَ كَانَ زَهُوقًا»؛
و بگو: «حق آمد و باطل نابود شد. آرى، باطل همواره نابودشدنى است.»
در زمان تولد حضرت مهدي(عج)، حکیمه خاتون ديد این آیه با نور روی بازوی مبارکش نوشته شده بود.
امام باقر(ع) در تفسیر این آیه شریفه فرمود:زمانی که امام قائم(عج) قیام كند، دوران دولت باطل سپری خواهد شد.
دوازدهم. حق مظلوم
«وَمَن قُتِلَ مَظْلُومًا فَقَدْ جَعَلْنَا لِوَلِيهِ سُلْطَانًا فَلاَ يسْرِف فِّي الْقَتْلِ إِنَّهُ كَانَ مَنْصُورًا»؛
و هر كس مظلوم كشته شود، به سرپرست وى قدرتى دادهايم. پس [او] نبايد در قتل زيادهروى كند؛ زيرا او [از طرف شرع] يارى شده است.
این آیه قرآن درباره امام حسین(ع) و حضرت مهدی(عج) نازل شده است.
از حضرت باقر(ع) روایت شده است:همانا حسین(ع) مظلوم کشته شد و مايیم ولی او و قائم از ماست که (از کشنده او انتقام میگیرد و) خون شریف حسین(ع) را طلب میکند و هر که بر قتل حضرت امام حسین(ع) راضی بود، او را به سزای عملش میرساند.
2. ساختار حکومت جهانی حضرت مهدی(عج) در حديث
ابن عمر از رسول الله(ص) چنين روايت ميکند:یخرج المهدی وعلی رأسه ملک ینادی هذا المهدی خلیفة الله فاتبعوه؛
مهدی خروج میکند و بالای سر او فرشتهای ندا میدهد: این شخص، مهدی، خلیفه خداست. از او پیروی کنید.
امیرالمؤمنین علی(ع) نيز فرموده است:اذا قام قائم آل محمد(عج) جمع الله له اهل المشرق واهل المغرب فیجمعون کما یجتمع قزع الخریف فاما الرفقا فمن اهل الکوفه واما الا بدال فمن اهل الشام؛
زمان قیام (ظهور) قائم آل محمد(عج)، خداوند یارانش را از اهل مشرق و مغرب همچون گرد آمدن پارههای ابر در فصل پاییز جمع میکند، اما رفقا و یاران نزدیک او (اکثراً) از اهل کوفه و گروهی از خوبان اهل شامند.
امام حسن بن علی(ع) نيز ميفرمايد:لزید بن وهب لما طعن بعد کلام طول قال: فکذلک حتی یبعث الله رجلاً فی آخر الزمان. وکلب من الدهر. وجهل من الناس یؤیده الله بملائکته ویعصم انصاره وینصره بآیاته ویظهره علی أهل الارض حتی یدینوا طوعاً وکرهاً یملاً الارض قسطاً وعدلاً ونوراً وبرهاناً یدین له عرض البلاد و طولها لایبقی کافرا الا آمن به و الاصلح ویصطلح فی ملک السباع وتخرج الارض نبتها وینزل السماء برکتها وتظهر له الکنوز ویملک مابین الخافقین أربعین عاماً فطوبی لمن ادارک ایامه وسمع کلامه؛
امام حسن(ع) به زید بن وهب جهنی (هنگامی که مردم به حضرت خیانت کردند و با خنجر به او حمله کردند و حضرت را مجروح ساختند) پس از سخنی طولانی فرمود: خداوند در آخرالزمان و روزگاری سخت در میان نادانی مردم، مردی را برانگیزد و او را با فرشتگان خود تأیید میکند و یاران او را حفظ میكند و با نشانه های خودش او را نصرت میدهد و بر زمین چيره میگرداند تا آنجا که گروهي از مردم، با میل و گروهی با اکراه به دین خدا میگروند.
سپس زمین را پر از عدل و داد و نور و برهان میکند. تمام مردم جهان در برابر وی خاضع شوند. هیچ کافری باقی نمیماند مگر آنکه مؤمن شود و هیج بدکاری نمیماند جز اینکه اصلاح شود.
در دولت او درندگان آزادانه زندگی میکنند و زمین چنان که باید، گیاهان خود را بیرون میدهد (برکت وکشاورزی) و آسمان، برکات خود را فرو میفرستد. گنجها و معادن زمین برای او آشکار میشود و چهل سال در بین مشرق و مغرب عالم سلطنت میکند. پس خوشا به حال آنها که روزگار او را درک میکنند و سخنان او را میشنوند.
امام حسین(ع) فرموده است:لو قد قام المهدی لانکره الناس لانه یرجع الیهم شاباً وهم یحسبونه شیخاً کبیراً؛
هنگامی که حضرت مهدی قیام کند، مردم او را نميشاسند و منکر او خواهند بود؛ زیرا به صورت جوانی ميآید، در حالی که مردم گمان دارند او پیر سالخوردهای است.
امام علی بن الحسین(ع) ميفرمايد:اذا قام قائمنا اذهب الله عنهم العاهه وجعل قلوبهم کزیر الحدید، قوه کل رجل قوه اربعین رجلاً؛
وقتی که قائم، قیام و ظهور کند؛ خداوند متعال (به برکت بقیةالله)، آفت و بلا را از مردم دور کند و قلوب آنها را چونان پاره آهن محکم ميفرماید، و هر یک از مردان قدرت چهل مرد را به دست ميآورند.
ابیخالد کابلی از امام باقر(ع) روايت کرده است:اذا قام قائمنا وضع یده علی رؤس العباد فجمع به عقولهم وأکمل به أخلاقهم؛
هرگاه قائم ما قیام (ظهور) کرد، دست خود را روی سر مردم میگذارد و بدان وسیله عقلهای آنان، جمع و اخلاقشان کامل میشود.
سید بن طاووس نيز از امام صادق(ع) چنين روايت ميکند:
لما کان امرالحسین(ع) ماکان، ضجت الملائکه و قالو: یا ربنا هذاالحسین صفیک وابن صفیک وابن بنت نبیک، قال: فاقام الله ظل القائم و قال بهذا أنتقم من هذا؛
چون واقعه (خونین و جانگداز) کربلا رخ داد، آن قدر این واقعه دلخراش بود که فریاد و ناله فرشتگان بلند شد و به درگاه خدا نالیدند و عرض کردند: پروردگارا، این حسین، برگزیده و پسر برگزیده و پسر دختر پیامبر توست. خداوند، وسیله و شبح قائم(عج) را برپا داشت (و به فرشتگان آن را نشان داد) و فرمود: به وسیله این (حضرت قائم(عج)) از آنها (بنیامیه) انتقام خواهم گرفت.
محمد بن زیاد ازدی گوید:سألت سیدی موسی بن جعفر(ع) عن قول الله عزوجل «وَأَسْبَغَ عَلَيكُمْ نِعَمَهُ ظَاهِرَةً وَبَاطِنَةً» فقال: النعمه الظاهر الامام الظاهر و الباطنه الامام الغائب فقلت له: و یکون فی الائمه من یغیب؟
قال: نعم یغیب عن أبصار الناس شخصه و لایغیب عن قلوب المؤمنین ذکره، و هو الثانی عشر منا یسهل الله له کل عیسر و یذلل له کل صعب ویظهر له کنوز الارض ویقرب له کل بعید ویبیر به کل جبار عنید ویهلک علی یده کل شیطان مرید ذاک ابن سیده الاماء الذی یخفی علی الناس ولادته ولا یحل لهم تسمیته حتی یظهره الله عزوجل فیملا به الارض قسطاً وعدلاً کما ملئت جوراً وظلماً؛
از سرورم، حضرت موسیبن جعفر(ع) تفسیر آیه «وَأَسْبَغَ عَلَيكُمْ نِعَمَهُ ظَاهِرَةً وَبَاطِنَةً» را پرسیدم. فرمود: نعمت ظاهر، امام ظاهر و نعمت باطن، امام غايب است. عرض کردم: در میان شما ائمه کسی هست که غايب شود؟
فرمود: آری، کسی است که از دیدگان غايب شود، ولی یادش از دلهای مؤمنان بيرون نمیرود. او دوازدهمین امام است. خداوند هر مشکلی را برای او آسان میکند و هر گردنکشی را به وسیله او سرشکسته میسازد. گنجها و معادن زمین را برایش ظاهر ميگرداند و هر چیز دوری را برای او نزدیک ميکند ستمگران بیدین را نابود ميکند و شیاطین سرکش را به هلاکت رساند.
او فرزند بانوی کنیزان است. ولادتش بر مردم پوشیده میماند و برای شما جایز نیست که او را به نام یاد کنید تا زمانی که خداوند، او را ظاهر گرداند و زمین را پر از عدل و داد کند، آن چنان که پر از ستم باشد.
امام رضا(ع) فرمود:والله لو قام قائمنا لجمع الله الیه جمیع شیعتنا من جمیع البلدان؛
به خدا سوگند، زمانی که قائم ما قیام کند، خداوند متعال، شیعیان را از همه شهرها (گرد او) جمع ميکند.
عبدالعظیم حسنی(ع) از امام محمّد بن علی بن موسی(ع) چنين روايت ميکند:القائم الذی یطهر الله به الارض من اهل الکفر والجود ویملأها عدلاً و قسطاً هو الذی تخفی علی الناس ولادته و یغیب عنهم شخصه؛
آن قائمی که خداوند متعال به واسطۀ او، زمین را از اهل کفر و انکار، پاک و از عدل و داد پر ميکند، کسی است که تولّد و وجودش از مردم، پنهان است.
یعقوب بن منقوش از امام حسن عسکری(ع) روايت ميکند:الحمدلله الذی لم یخرجنی من الدنیا حتی أرانی الخلف من بعدی أشبه الناس برسول الله(ص) خَلقاً وخُلقاً یحفظه الله فی غیبته ثم یظهره فیملاً الأرض قسطاً و عدلاً کما ملئت جوراً و ظلماً؛
حمد و شکر خدای را که مرا از دنیا خارج نکرد، مگر این که جانشین بعد از خود را (که او فرزند من است) دیدم که شبیهترین مردم به رسول خدا(ص) از نظر خلقت و اخلاق حسنه (سیرت و صورت) بود و خداوند متعال، در زمان غیبتش نگاهبان اوست. سپس به او اجازه خروج و ظهور خواهد داد و اوست که زمین را پر از عدل و داد میکند بعد از آن پر از ظلم و تجاوز و غصب حق شده باشد.
أنا خاتم الاوصیاء و بی یدفع الله البلاء عن اهلی وشیعتی؛
من خاتم اوصیا هستم و خداوند متعال به واسطه من، بلا را از خاندانم و شیعیان دور ميکند. (به ظهور و حکومت حضرت و عزت سادات و شیعیان اشاره دارد)
ج) پایان خوش جهان (دورنمایی از ساختار حکومت جهانی در عصر طلایی)
1. جنبههاي گوناگون امنيت
يکم. امنیت روانی
آن روز ترس و وحشت بر قلبهای مؤمنان راه ندارد، اما دشمنان شیعیان، قلبهایی آکنده از ترس و نگرانی خواهند داشت. بیماریهای روحی و جسمی بهبود خواهد یافت و ناتوانیها به قدرت و قوت تبدیل خواهد شد و یاوران آن حضرت هر یک از شیر، شجاعتر و از نیزه، برندهتر خواهند بود.
به راستی که برای به زمین زدن دشمن، قدرت چهل مرد در بازوان آنان نهفته است و با قلبی آکنده از عشق به مولای خویش، بالهای عدالت را میگسترانند. بزرگترین هدیه آن مرد خدا و باقیمانده اولیای الهی بر زمین، نشاط و شادمانی است.
اهل آسمان، زمین، پرندگان، وحوش و ماهیان دریاها برای ظهور او شادمان هستند و هیچ مؤمنی دیده نمیشود مگر آنکه شادی و نشاط بر قلب او وارده شده باشد و اگر مرده است، به قبر او نشاط داخل میشود. آرامش، شادمانی و امنیت، زیباترین جلوهها را برای بشریت آشکار میسازد و بدین گونه است که بهشت، متجلی میشود.
وقتي او بيايد، مؤمنان در هر قسمت از کره خاکی که باشند، بدون هیچ واسطه، دیداری و شنیداری، صدای امام همدلانه و عاشقانه، آرامشگر روح و روان آنهاست. امام، به هر کارگر و استانداری ميگويد: «عهد و پیمان و وظایف تو بر روی کف دستانت نهاده شده است. به آنچه میبینی، عمل کن!»
مؤمنی در مشرق زمین، برادر ایمانی خود را در مغرب میبیند. فاصلهها مانع ارتباط مستقیم آنها نمیشود. قلبها یکی ميشود و برای هم میتپند. در کوتاهترین زمان میتوان با دورترین نقطه ارتباط برقرار کرد. فنآوری روز نيز هرگز نمیتواند پیش از کرامت و حرکت معجزهگون امام و امتش به مقصد رسد.
دوم. امنیت اجتماعی
سایه امنیت و عدالت چنان بر دنیا گسترده میشود که پیرزنی ناتوان از شرق جهان به سمت غرب حرکت میکند بیآنکه کسی وی را بیازارد و ناتوانی او را بهانهای برای آزار قرار دهد. بانویی جوان، با طراوت و زیبا، طبقی از زیورآلات گرانسنگ بر سر مينهد و بین عراق و شام سفر میکند، اما در راهی چنین وحشتزا، نه درندهای به او حمله میکند و نه وی، از کسی میترسد و تیر هیچ نگاه آلودهای بر چهره و اندام او نخواهد نشست.
در قرآن کریم آمده است: «وَجَعَلْنَا بَينَهُمْ وَبَينَ الْقُرَى الَّتِي بَارَكْنَا فِيهَا قُرًى ظَاهِرَةً وَقَدَّرْنَا فِيهَا السَّيرَ سِيرُوا فِيهَا لَيالِي وَأَيامًا آمِنِينَ»؛
و ميان آنان و ميان آبادانيهايى كه در آنها بركت نهاده بوديم، شهرهاى متّصل به هم قرار داده بوديم و در ميان آنها، مسافت را به اندازه، مقرر داشته بوديم. در اين [راهها]، شبان و روزان آسوده خاطر بگرديد.
او قدم بر زمین نخواهد گذاشت مگر اینکه زیر پای او سبزه و گل روییده شده باشد. در آن روز آرام و بیدغدغه، بانوانی چند بدون همراهی هیچ مردی به سرزمین مکه ميروند و اعمال حج را به جای میآورند و باز میگردند، اما خطری آنها را تهدید نخواهد کرد.
مردم با امام خویش عهد میبندند که از سرقت، زنا، قتل، دشنام برادران دینی، احتکار و آلوده شدن به مال یتیمان و مانند آن خودداری کنند. بزرگ همان گونه که سرما وگرما به خانهها نفوذ میکند، عدالتگستری امام به خانههای مردم راه مییابد و ارمغان این عدالت، آرامش، امنیت و عشق است.
سوم. امنیت سیاسی
طرح حکومت جهانی حضرت مهدی(عج)، آخرین نسخه درمان جامعه بشری در برابر دردها و بیدادگریها بر انسانهاست. در اين زمان، محرومیتهای سیاسی از بین میرود. دست ابرقدرتها از حاکمیت کوتاه میشود و بشر تنها به افق روشن ظهور مینگرد. درعصر طلایی ظهور، انسانها نمیتوانند دامان عدالت را با سلطه و جنگ و خونریزی آلوده سازند.
انسانها از هویت سیاسی مستقلي در عرصه بینالمللی بهرهمند خواهند شد. مردم به دور از هرگونه باندبازي در کنار یکدیگر ميزييند. توسعه علم نيز محرومیتهای علمی، اقتصادی، سیاسی و اجتماعی و فرهنگی را از بین میبرد.
چهارم. امنیت اقتصادی
در زمان حکومت حقه حضرت مهدی(عج)، برکات و نعمتها زیاد میشود زمین و آسمان، برکات خود را بر مردم ارزانی ميدارد، و فراوني نعمت به حد اعلای خود میرسد. بدينترتيب، فقر ریشهکن ميشود و عدالت و مساوات در میان مردم به فرمانروایی مهدی(عج) از شرق تا غرب جهان گسترده میشود. زمینه اشتغالزایی و فقرزدایی فراهم ميآيد و وضعیت اقتصادی سامان مییابد.
رسول اکرم(ص) فرمود:زمین، جگر پارههای خود را برای مهدی(عج) آشکار میسازد و سیره او بخشش ثروت است، نه جمعآوری آن.
امام باقر(ع) در این مورد فرموده است:حضرت مهدی در سال، دو بار پاداش میدهد و حقوق ماهانه را دو برابر میکند.
2. محورهای عدالت در عصر ظهور
يکم. عدالت در تقسیم بیتالمال
فراهم آوردن رفاه و آسایش عمومي براي مردم در سرلوحه برنامههای کاری حکومت حضرت مهدی(عج) قرار دارد. آن حضرت با توزیع عادلانه بیتالمال و درآمدها و نظارت دقیق بر دستگاههای اقتصادی جامعه، زمینه لازم را برای رفاه و آسایش همگانی فراهم خواهد کرد.
مأموران حکومتی ايشان در راه فقرزدایی و تأمین معیشت مردم، تلاش خاصی خواهند کرد، به گونهای ساکنان آسمانها و زمین از شرایط به وجود آمده، خشنود خواهند شد.
ابوسعید خدری میگوید:پیامبر اکرم(ص) فرمود به مهدی بشارتتان میدهم. او هنگام اختلاف مردمان، از میان امت من ظهور خواهد کرد و ساکنان آسمانها و زمین از او خشنود خواهند شد. او مال را درست تقسیم میکند.
دوم. عدالت در انتخاب افراد شایسته
یاران حضرت مهدی(عج) که شایستگی انتخاب شدن برای خدمتگزاری در حکومت جهانی آن حضرت را به دست خواهند آورد، افراد وارستهاياند که جسم و روح خود را در مدرسه عشق و ایمان، پرورش دادهاند و شب و روز برای پیشبرد و اجرای برنامههای اصلاحی ايشان، تلاش خواهند کرد.
در عصر ظهور، به شدت بر رفتار کارگزاران حکومت جهانی، نظارت خواهند شد. مأموران مخفی حکومت مرکزی قبل از آنکه مردم را زیر نظر بگیرند، به رفتار کارگزاران حکومت مینگرند؛ زیرا اگر مجموعه مدیران یک جامعه صالح، عادل و متعهد باشند، شايستهسالاري در سراسر جامعه گسترش خواهد يافت.
امام علی(ع) در همين باره میفرماید:مهدی(عج)، قاضیان زشتکار را کنار میگذارد و دست سازشکاران (رشوهگیر) را از سرتان کوتاه میکند و حکمرانان ستمپیشه را عزل ميکند و زمین را از افراد پست و خيانتکار پاک میسازد.
سوم. عدالت در اجرای قانون
در طول تاریخ، افراد زیادی بودهاند که در سخنرانیها، کتابها و مقالات خود، مطالب جالب و مهيج شیریني درباره عدالت و مساوات گفته، نوشته و سرودهاند، ولی همین که بر مسند قدرت تکیه زده و به پست و مقامی رسیدهاند، برخلاف گفتار و نوشتار خویش، عمل کردهاند.
در عصر ظهور حضرت مهدی(عج) این حالت رخ نخواهد داد؛ زیرا او معصوم و از هر خطا و اشتباهی منزه است. از اينرو، با توجه به علم امامتی که خداوند به او داده است، چهره واقعی افراد ستمکار و قانونشکن را میشناسد.
آن امام همام، برای استقرار نظام ارزشمند الهی و اصلاح جامعه و فراهم آوردن محیط امن و آرام، افراد بزهکار را شناسایی و تأدیب خواهد کرد.
حضرت مهدی(عج) حتی افرادي را که پنهانی مرتکب جنایت شده و به حقوق دیگران تجاوز کردهاند، شناسایی ميکند و به کیفر اعمال ننگینشان میرساند. بدين ترتيب، فرصت گناه حتی در پنهان هم از افراد گرفته ميشود.
3. سیمای حکومت جهانی حضرت مهدی(عج)
امام مهدی(عج)، آخرین ذخیره الهی است که حکومتش، تجسم آرمانهای دیرینۀ بشر و یگانه رهاییبخش جهان از فساد و تباهی است.
حکومت چنین حاکمی باید حکومتي آرمانی و کامل و برازندۀ همه افراد شایسته باشد. اینک با استناد به آیات و روایات به ترسيم سیمای حکومت جهانی آن حضرت میپردازیم. این موارد، وجوه برتری دولت حقه حضرت مهدی(عج) بر دیگر دولتهاست:
1. زیباترین ویژگی حکومت جهانی حضرت مهدی(عج)، حقانیت آن است که حق را زنده و باطل را نابود میکند و امام مهدي(عج) با همین شعار متولد شد.
2. حکومت او، حکومت جهانی است و او حاکم تمام و کمال زمین است.
3. او خیرخواه مردم است و هیچ نعمت و رحمتی را از مردم دریغ نمیدارد.
4. توان فکری و عملی و روحیه سیاسی، اخلاقی، اجتماعی او مافوق پیشرفت همه علوم دنیاست که کمترین نقصی در آن راه ندارد.
5. در حکومت او همه کارها با تخصص و دقت انجام میشود؛ چون امام عالم است.
6. حکومت او بر اساس دین اسلام خواهد بود و شعار اسلام؛ یعنی شهادت به توحید، نبوت، عدل و امامت در همه جا سر داده خواهد شد. بدين ترتيب، امریکا و اسرائیل و قدرتهاي شرق و غرب، نابود ميشوند و اسلام بر همه ادیان چيرگي مييابد.
7. قرآن کریم، قانون اساسی حکومت جهانی حضرت مهدي(عج) است.
8. همه مقررات مملکتی را بر اساس عدالت تهیه و اجرا میکند و وزیرانش، خالصترین و بهترین وزیرانند و فرمانداران خود را با پیام عدالت به شهرها گسیل میدارد.
9. کشاورزی، رونق و شکوفایی بیسابقهای خواهد یافت و همه جای زمین سبز و خرم خواهد شد.
10. اندیشه، سیره و روش او در حکومتداری چنان مورد پسند همه قرار میگیرد که حتی پرندگان هوا از حکومت حضرتش خشنودند.
11. همه مردم در سایه اتحاد و همبستگی کامل به سر میبرند و هیچ اختلافی ندارند.
12. دانش بشر بسیار ترقی میکند و عموم مردم با فهم و کمال میشوند و چنین پیشرفتی با تدبیر حضرت مهدی پديد ميآيد.
13. همه سرزمينها آباد میشوند و جای ویرانی نخواهد ماند و مردم در کمال راحتی و آسایش زندگی میکنند.
14. همه پیروان ادیان آسمانی به حضرت مهدی(عج) ایمان میآورند.
15. آفات و بلاها و بيماريها از گیاهان، حيوانات و مردم دور خواهد شد و بیماران شفا پیدا میکنند.
16. زمین به یمن وجود مبارک حضرت مهدی، ثروت درونی خود را خارج میسازد و آسمان، برکات خود را بر مردم نازل میکند و نعمت فراوان ميشود.
17. اقتصاد سالم در جامعه اجرا خواهد شد، به گونهاي که فقیري در زمین پیدا نمیشود و کسب و کار فراوان است؛ چون فرمانروایی حکومت، عادلانه است.
18. علم طب و بهداشت و درمان چنان پیشرفت میکند که بر اثر آن، عمرها همراه با سلامتی، طولانی میشود.
19. فضايل اخلاقی جایگزین رذايل (حسد، دروغ، کبر، ریا، غیبت و کینه) و دلها پاک میشود.
20. زبان تکلم در سرتاسر دنیا همان زبان قرآن یعنی عربی است که همه به آن آشنا میشوند.
21. کارگزاران ردیف اول حکومت جهانی حضرت مهدی(عج) از گروهها و نژادهای مختلف و از سرتاسر جهان به تعداد اهل بدر؛ یعنی 313 نفر (که پنجاه نفر آنان زن است)، زير نظر مستقیم حضرت ولی عصر(عج) دنیا را اداره خواهند کرد.
22. هیچ حکمی از احکام الهی (احکام قرآن و اسلام) باقی نمیماند که در حکومت جهانی حضرت مهدی(عج) اجرا نشود.
23. مردم نسبت به همدیگر مهربان و شفیق و یکدل و متحد میشوند.
24. همه دانشمندان جهان نزد حضرت مهدی(عج) میآیند تا از او علم بیاموزند و همين افزايش آگاهي سبب اسلام آوردن آنها میشود.
25. حشرات موذی و حیوانات درنده به هیچکس آسیب نمیرسانند و همه به فرمان حضرت هستند.
26. همه مشکلات و دشواریها رفع ميشود و انسانها از فرو رفتن در کام بلاها بیمه میشوند.
27. آرمانیترین نوع حکومت انسانی با رهبری ایدهآل و کارگزاراني شایسته بر دنیا حاکم خواهد شد.
28. هوا و آب و زمین و زمان و همه مخلوقات خداوند حکیم تحت فرمان حضرت بقیةالله الاعظم(عج) قرار میگیرند.
29. پس از استقرار حکومت جهانی مهدي(عج)، چشم انتظاران آن حضرت باز میگردند (رجعت میکنند) و از برکات بیپایان دولت کریمه خاندان وحی بهره میبرند.
30. آرامش و سخاوت جایگزین ترس و بخل ميشود و مردم به فرهنگ عشق و عدالت و صداقت و یکرنگی آراسته میشوند.
31. خداوند به دست مبارکش، زمین را از لوث ملحدان و مستکبران پاک میکند و هر کار سخت و دشواری برای او آسان میشود.
نتیجه
از قرآن و احادیث نقل شده در مييابيم که با انقلاب عظیم و استقرار حکومت مصلح جهانی، قوانین الهی به اجرا درمیآید و مؤمنان شایسته و فداکار، یاران واقعی او خواهند بود. بدين ترتيب، بندگان صالح، حاکم و وارث جهان خواهند شد. در این حکومت واحد جهانی، دین از سیاست جدا نيست. «يَرِثُهَا عِبَادِيَ الصَّالِحُونَ».
گستردگی معنای صالحان، شایستگی از نظر عمل و پرهیزکاری، دانش و تخصص، توانایی جسمی و فکر، سیاست و مدیریت و نظم و فرماندهی را شامل میشود. بنابراین، در هر زمان و مکان، بندگان صالح خدا قیام کنند، پیروز خواهند شد و سرانجام به رهبری حضرت مهدی(عج)، حکومت واحد جهانی تشکیل میشود
. دولت کریمه، عدالت را در ابعاد مختلف، حاکم میسازد. بر اساس وعده خداوند، گسترش دین اسلام در سراسر جهان، امری حتمی است که تاکنون محقق نشده است. با توجه به تأویل روایات یاد شده، برپایی چنین حکومتی در روزگار ظهور مهدی موعود تحقق خواهد یافت.
قائم آل محمد با ظهور خویش، به زندگی فرسودۀ همه انسانها، جانی تازه میبخشد و سعادت و خوشبختی را به آنان هدیه میکند. او وارث و خاتم ولایت محمدی است که تمام علوم نبوی را به وراثت از روح رسولالله دريافت ميکند. طرح حکومت مصلح جهانی و جهانیسازی مهدوی در حقیقت راهبرد آرمانی و نهایی جهان است و نسخه درمان جامعه بشری از حرمانها و تنگناهای بیشمار خویش است.
منابع
قرآن مجید.
مرتضی آقا تهرانی، سودای روی دوست، چاپ اول: انتشارات احمدیه، قم، تابستان 1384.
جمالالدین محمّدبن مکرم ابی الفضل، لسان العرب، دارصادر، بیروت.
حاج سیدجمالالدین استرآبادی، شوق زیارت مهدی«3»، چاپ اول: ناشر معارف، تهران 1375.
افق حوزه (هفتهنامه)، ص3، قم، 26 اردیبهشت 1386.
علیاصغر الهامینیا و دیگران، نهضت انتظار و انقلاب اسلامی«1»، چاپ مرکز فنآوری و پیشتیبانی آموزش، ناشر معاونت آموزش و نیروی مقاومت بسیج، تهران، تابستان 1382.
علیاصغر الهامینیا، نهضت انتظار و انقلاب اسلامی«2»، چاپ مرکز فنآوری و پشتیبانی آموزش، ناشر معاونت آموزش و نیروی مقاومت بسیج، تهران، مهر 1384.
محمّدتقی امیدیان، امام زمان(عج) درکلام آیتالله بهجت، چاپ اول: چاپ دانش، بنیاد فرهنگی حضرت مهدی موعود، تهران 1384.
ابراهیم امینی، دادگستر جهان، چاپ پانزدهم: چاپ قدس، انتشارات شفق، 1375.
جمکرانیه (ویژهنامه قم) عصر طلایی دورنمایی از حکومت حضرت مهدی(عج) بعد از ظهور، ص3، فروردین 1376.
عبدالله جوادی آملی، قرآن کریم از منظر امام رضا(ع)، ترجمه زینب کربلایی، چاپ سوم: مرکز نشر اسراء، قم 1382.
محمّدبن حسن حرعاملی، اثبات الهدی، دارالکتب اسلامیه، تهران 1364.
سیدهاشم حسینی بحرانی، تفسیر برهان، تهران، چاپخانه آفتاب.
محمّدباقر حیدری کاشانی و دیگران، سالنامه به سوی ظهور، مرکز انتشارات مؤسسه آموزشی ـ پژوهشی امام خمینی، قم 1386.
سایت اینترنتی؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟
کامل سلیمان، روزگار رهایی، ترجمه علیاکبر مهدیپور، چاپ اوّل: نشر آفاق، تهران، شعبان 1405.
محمود شریعتزاده خراسانی، حکومت جهانی حضرت مهدی(عج) از دیدگاه قرآن و عترت، چاپ اول: ناشر دارالصادقین، قم.
صدر صدرالدین، المهدی فی القرآن، مؤسسه الامام المهدی، قم.
حاج شیخ عباس قمی، مفاتیحالجنان، چاپ اول: چاپ قدس، ناشر شرکت تعاونی ناشران قم، پاییز 1374.
سلیمان بن ابراهیم القندوزی، ینابیعالموده، دارالکتب عراقیه، 1385 قمری.
فیض کاشانی، تفسیر صافی، چاپ اسلامیه، انتشارات کتابفروشی اسلامیه، تهران 1362.
محمّدعلی کریمینیا، آیههای ظهور، چاپ دوم: چاپ سپهر، قم، بهار 1385.
عباسعلی گورتانی اصفهانی، نشانههای آخرالزمان، چاپ شرکت عصر سبحان، انتشارات حروفیه، تهران، تابستان 1378.
محمّدباقر مجلسی، بحارالأنوار، چاپ دوم، 1363، انتشارات اسلامیه، چاپخانه آیدا.
کد مطلب: 534
آدرس مطلب: http://www.intizar.org/vdcfijdtaw6dm.giw.html